Draaien, frezen of 5-assig frezen? De processen vergeleken
Welk CNC-proces bij welk onderdeel past, met vergelijkingstabel
De vuistregel: ronde, rotatiesymmetrische onderdelen worden gedraaid, prismatische onderdelen met vlakke oppervlakken, kamers en boorpatronen worden gefreesd. Complexe onderdelen met schuine vlakken aan meerdere zijden zijn een geval voor 5-assig frezen, grote en zware onderdelen voor de kotterbank, en de hoogste nauwkeurigheid bereikt men door slijpen.
Deze gids van MWA – Mechanische Werkstätten Anhalt GmbH uit Halberstadt vergelijkt de processen. Veel onderdelen hebben er meerdere nodig, daarom maken wij frezen, draaien, boren en slijpen uit één hand.

Gids: welk proces voor welk onderdeel?
De processen in een overzicht: klik op een onderwerp om het uit te klappen. Deze gids is een algemene oriëntatie; de keuze voor uw onderdeel maken wij samen aan de hand van de tekening.
Wat is het basisverschil tussen draaien en frezen?
Bij draaien draait het werkstuk en neemt een stilstaand gereedschap materiaal af. Zo ontstaan ronde vormen zoals cilinders, kegels, schroefdraad en insteken. Bij frezen draait het gereedschap en beweegt het ten opzichte van het werkstuk. Zo ontstaan vlakke oppervlakken, kamers, groeven, contouren en boorpatronen.
Moderne machines laten de grens vervagen: draai-freescentra kunnen op één machine draaien en frezen. Doorslaggevend blijft welke vorm het grootste deel van het onderdeel uitmaakt.
De processen vergeleken: tabel
| Proces | Typische onderdelen | Sterkte | Grens |
|---|---|---|---|
| Draaien | assen, bouten, flenzen, bussen, ringen | ronde vormen snel en rond nauwkeurig | alleen rotatiesymmetrische vormen zonder extra bewerking |
| 3-assig frezen | platen, behuizingen, consoles, lijsten | vlakke oppervlakken, kamers, groeven en boorpatronen | elke extra zijde vraagt een nieuwe opspanning |
| 5-assig frezen | meerzijdige onderdelen, schuine boringen, vrije vormvlakken | veel zijden in één opspanning | complexere programmering |
| Kotterbankbewerking | grote behuizingen, machinebedden, frames | grote en zware onderdelen, lange nauwkeurige boringen | voor kleine onderdelen meestal niet economisch |
| Slijpen | lagerzittingen, passende vlakken, geharde onderdelen | zeer nauwe toleranties en fijne oppervlakken | geringe afname, meestal alleen eindbewerking |
De tabel toont typische gevallen. Veel onderdelen combineren meerdere processen, bijvoorbeeld een gedraaide as met gefreesde spiebaan en geslepen lagerzitting.
Wanneer is draaien de juiste keuze?
Altijd als het onderdeel in de kern rond is: assen, bouten, spillen, flenzen, bussen, schijven en ringen. Draaien maakt diameters, vlakke zijden, kegels, schroefdraad, insteken en vrijsteken in één opspanning met goede rondloop.
Meer hierover op de pagina Draaien en slijpen.
Wanneer is frezen de juiste keuze?
Als het onderdeel prismatisch is, dus uit vlakke oppervlakken, randen, kamers en boringen bestaat: platen, behuizingen, consoles, houders, lijsten en onderdelen van mallen. Op een 3-assig bewerkingscentrum worden de zijden na elkaar bewerkt, met één opspanning per zijde.
Meer hierover op de pagina CNC-frezen.
Wanneer loont 5-assig frezen?
Als een onderdeel vlakken, boringen of contouren aan meerdere zijden en onder schuine hoeken heeft. De machine zwenkt werkstuk of gereedschap, zodat veel zijden in één opspanning ontstaan. Dat bespaart omspannen en houdt de onderlinge ligging van de kenmerken nauwkeurig.
Men onderscheidt de aangestelde bewerking, vaak 3+2 genoemd, waarbij de machine in een vaste schuine stand zwenkt en daarna met drie assen freest, en de simultane bewerking, waarbij alle vijf assen tegelijk bewegen, bijvoorbeeld voor vrije vormvlakken. Meer hierover op de pagina 5-assig frezen.
Wat kan een kotterbank?
Een kotterbank is een grote horizontale machine voor zware en omvangrijke werkstukken. Ze freest en boort grote vlakken en maakt lange, nauwkeurig gealigneerde boringen, bijvoorbeeld in tandwielkasten, machinebedden en frames. Een draaitafel maakt de bewerking van meerdere zijden mogelijk.
Meer hierover op de pagina’s Kotterbankbewerking en Bewerking van grote onderdelen.
Wanneer wordt er geslepen?
Er wordt geslepen als draaien of frezen de vereiste maatnauwkeurigheid of het vereiste oppervlak niet economisch bereiken, bijvoorbeeld bij lagerzittingen, passende vlakken en afdichtvlakken, of als een onderdeel na het harden klaar moet worden bewerkt. Slijpen neemt maar weinig materiaal af en is daarom meestal de laatste bewerkingsgang.
Meer hierover op de pagina Draaien en slijpen.
Wat als mijn onderdeel meerdere processen nodig heeft?
Dat is de normale situatie. Belangrijk is dat de bewerkingsgangen goed op elkaar zijn afgestemd en het onderdeel niet onnodig tussen bedrijven wordt verstuurd. MWA freest, draait, boort en slijpt uit één hand, voor kleine tot middelgrote onderdelen tot Ø 2.500 mm, 6.000 mm lengte, 3.000 mm hoogte en 25 t, van prototype tot serie.
U hoeft het proces niet zelf vast te leggen: stuur ons uw tekening via de pagina Contact opnemen, wij controleren de haalbaarheid gratis en stellen de productieroute voor. Een overzicht van alle diensten staat op de pagina Loonfabricage.
Welk proces past bij uw onderdeel? Vraag het ons.
Stuur ons uw tekening (PDF, STEP, DXF, DWG of IGES) met materiaal, aantal en gewenste levertermijn. Wij controleren de haalbaarheid kosteloos en reageren binnen 24 uur op werkdagen met een offerte.