Algemene toleranties volgens ISO 2768
Tabel van de grensafwijkingen f, m, c en v met praktijktips voor tekening en grote onderdelen
ISO 2768 legt algemene toleranties vast voor maten die op de tekening geen eigen tolerantieaanduiding hebben. Deel 1 regelt lengte- en hoekmaten in de klassen f (fijn), m (middel), c (grof) en v (zeer grof), deel 2 vorm en positie in de klassen H, K en L. Op de tekening staat bijvoorbeeld ‘ISO 2768-mK’.
MWA – Mechanische Werkstätten Anhalt GmbH in Halberstadt produceert onderdelen volgens tekening in loonfabricage tot 12.000 mm. Bij elke aanvraag controleren wij de toleranties van uw tekening kosteloos op haalbaarheid.
Gids: algemene toleranties volgens ISO 2768
De belangrijkste vragen over algemene toleranties in één oogopslag: klik op een onderwerp om het uit te klappen. Deze gids is een algemeen overzicht, maatgevend is de normtekst.
Welke grensafwijkingen gelden volgens ISO 2768-1?
Grensafwijkingen voor lengtematen zonder tolerantieaanduiding in mm, afhankelijk van het nominale-maatbereik en de tolerantieklasse:
| Nominale maat (mm) | f (fijn) | m (middel) | c (grof) | v (zeer grof) |
|---|---|---|---|---|
| 0,5 tot 3 | ±0,05 | ±0,1 | ±0,2 | – |
| boven 3 tot 6 | ±0,05 | ±0,1 | ±0,3 | ±0,5 |
| boven 6 tot 30 | ±0,1 | ±0,2 | ±0,5 | ±1 |
| boven 30 tot 120 | ±0,15 | ±0,3 | ±0,8 | ±1,5 |
| boven 120 tot 400 | ±0,2 | ±0,5 | ±1,2 | ±2,5 |
| boven 400 tot 1.000 | ±0,3 | ±0,8 | ±2 | ±4 |
| boven 1.000 tot 2.000 | ±0,5 | ±1,2 | ±3 | ±6 |
| boven 2.000 tot 4.000 | – | ±2 | ±4 | ±8 |
Wat betekent ‘ISO 2768-mK’ op de tekening?
Lengte- en hoekmaten zonder eigen tolerantieaanduiding gelden volgens klasse m (middel) van ISO 2768-1, vorm- en plaatstoleranties volgens klasse K van ISO 2768-2. De aanduiding staat meestal in de titelhoek van de tekening.
Wat regelt ISO 2768-2?
Deel 2 regelt met de klassen H, K en L algemene vorm- en plaatstoleranties, bijvoorbeeld rechtheid, vlakheid, haaksheid, symmetrie en slingering, voor zover deze niet afzonderlijk getolereerd zijn. H is de fijnste, L de grofste klasse.
Welke klasse is gebruikelijk in de machinebouw?
In de machinebouw wordt meestal klasse m respectievelijk mK gebruikt. Klasse f gebruikt men voor fijnmechanische onderdelen, de klassen c en v vooral voor lasconstructies en ruwe delen.
Wat geldt bij grote onderdelen boven 4.000 mm?
De tabel van ISO 2768-1 eindigt bij 4.000 mm. Voor grotere onderdelen zoals machinebedden, frames of lange lasconstructies moeten functionele maten, vlakheid en evenwijdigheid direct op de tekening worden getolereerd.
Even belangrijk zijn de referentie van waaruit wordt gemeten en de temperatuur tijdens het meten: bij 10 m staal veroorzaakt 1 °C al ongeveer 0,12 mm lengteverandering. Meer over grote onderdelen op de pagina Bewerking van grote onderdelen.
Wanneer vermeldt u beter een eigen tolerantie?
- bij passingen, bijvoorbeeld lagerzittingen H7/k6 volgens ISO 286,
- bij afdichtvlakken en geleidebanen (vlakheid, ruwheid Ra),
- bij gatenpatronen die met andere onderdelen in lijn moeten liggen (positietolerantie),
- bij alle maten boven 4.000 mm.
Waar de algemene tolerantie volstaat, moet bewust niet nauwer worden getolereerd: elke nauwere tolerantie kost tijd bij het bewerken en bij het meten.
Geldt ISO 2768 nog?
Ja, in de praktijk is de norm nog steeds wijdverbreid. Voor nieuwe tekeningen wordt steeds vaker ISO 22081 (algemene geometrische specificaties) aanbevolen. Op tekeningen vindt u tegenwoordig beide.
Hoe controleert MWA de toleranties van uw tekening?
Bij elke aanvraag controleren wij haalbaarheid, toleranties en materiaal en verhelderen wij open punten; u ontvangt een reactie binnen 24 uur op werkdagen. Elk onderdeel wordt vóór levering gekeurd, op verzoek met meetrapport over de kenmerken van uw tekening en eerste-monsterrapport (FAI).
Stuur ons uw tekening via het aanvraagformulier met bestandsupload. Welke toleranties per bewerkingsproces gebruikelijk zijn, leest u op de pagina's CNC-frezen en Draaien en slijpen.
Wilt u uw tekening laten controleren?
Stuur ons uw tekening (PDF, STEP, DXF, DWG of IGES) met materiaal, aantal en gewenste levertermijn. Wij controleren de haalbaarheid kosteloos en reageren binnen 24 uur op werkdagen met een offerte.